Wspomnienie Pana Andzrzeja Tyszki
Historia miasta Koniecpol
Historia Chrząstowa
Skąd się wzięła nazwa Koniecpol
Historia herbu Koniecpola
Kalendarium historyczne
Znane postacie wywodzące się z Koniepola
Wspomnienie Pana Andrzeja Tyszki
Poniżej wspomnienie przesłane w dniu 27.11.2007 r. do Urzędu Miasta i Gminy Koniecpol.
Wspomnienie z Koniecpola 1944
Było to w październiku 1944 r. Miałem wtedy cztery lata. U boku matki i ojca - jako ludność cywilna - musieliśmy opuścić Warszawę po upadku Powstania. Początkowo znaleźliśmy się w obozie przejściowym w Pruszkowie. Ale wkrótce sporą grupę ludzi - w tym nas - Niemcy załadowali do odkrytych bydlęcych wagonów. Pociąg ruszył. Słabo pamiętam samą drogę, ale do dziś pamiętam kilka scen z Koniecpola, gdzie nakazani nakazano wyjść z wagonów i zapędzono na Rynek. Tam oddzielono kobiety i dzieci od mężczyzn, których ustawiono w dwuszeregu (mieli prawdopodobnie być wywiezieni do obozów pracy lub zapędzeni do kopania okopów). Moi rodzice wpadli wtedy na ryzykowny, ale zbawienny, jak się później okazało, pomysł: ojciec wziął mnie na ręce i stanął w szeregu - miał żołdakom mówić, że żona zginęła i został z dzieckiem sam. Zanim jednak doszło do pertraktacji o uwolnienie ja, zgodnie z prawdą powiedziałem ojcu: "mnie się chce siusiu". Ojciec spokojnie ruszył w stronę parterowych domów w pierzei Rynku, (był nawet zatrzymywany przez żołnierza, ale niezbyt energicznego), wszedł do bramy i na wąskie podwórze, aby znaleźć ustronne miejsce.
Nagle stała się rzecz nieoczekiwana. Z parterowej oficyny po lewej stronie wyszła kobieta i stanowczo zaprosiła nas do swego mieszkania, zapewniając jednocześnie, że da nam schronienie, pamiętam jak przez mgłę jaj męża.
Tymczasem pozostała sprawa siedzącej na Rynku w grupie kobiet mojej matki. Gospodyni wysłała tam jednak chłopaka (może swego syna), który krążąc wśród kobiet cicho wypowiadał jej nazwisko. Udało się - mama tego samego dnia była z nami.
Ci wspaniali ludzie gościli nas aż do połowy stycznia 1945. Wyniszczeni przeżyciami z Powstania i późniejszymi, głodni znaleźliśmy się w prawdziwym raju u naszych wybawców. Pamiętam tylko, że ojciec musiał kilka razy chować się do piwniczki pod podłogą, gdy jacyś nieznajomi pukali do drzwi.
Być może najstarsi mieszkańcy Koniecpola pamiętają to nagłe przywiezienie transportu warszawiaków w październiku 44. Ja mam dziś 67 lat - czym człowiek starszy, tym silniej powracają wspomnienia z dzieciństwa i młodości. Postanowiłem wiosną przyszłego roku przyjechać do Koniecpola i popatrzyć na Rynek przez pryzmat 64 lat. Tym bardziej, że miasto godne jest zwiedzenia.
Andrzej Tyszka
Góra strony
Historia miasta Koniecpol
istoria Koniecpola zaczyna się 29 XII 1443 roku w mieście Budzie, gdzie król Polski Władysław,
zwany później Warneńczykiem, na prośbę Przedbora z Koniecpola wydał akt
lokacyjny dla miasta. Dokument ten nadawał miastu prawo niemieckie w odmianie
średzkiej, a jego licznych mieszkańców obdarzał wieloma przywilejami.
Na przestrzeni wieków dobra koniecpolskie pozostawały w rękach rodu
Koniecpolskich. Aby miasto mogło rozwijać się pod względem gospodarczym i
społecznym, panujący kolejno królowie nadawali miastu przywileje, które
powodowały rozwój handlu oraz napływ nowej ludności. Okres wysokiej
prosperity dla Koniecpola to wiek XVI. Licznych przywilejów udzielili miastu w
tym czasie bracia Mikołaj i Stanisław Przedborowie, dziedzice Koniecpola.
Dokument z 11 lutego 1557 roku nadawał ludności miasta pewne prawa i swobody
obywatelskie, narzucając zarazem obowiązki względem dziedzica. Widoczny jest
rozwój handlu i rzemiosła, a nawet przemysłu metalurgicznego. W 1559 roku
Koniecpol otrzymuje następny przywilej. Dokument wydany przez króla Polski
Zygmunta Augusta zezwala miastu na pobór mostowego oraz potwierdza prawo do
organizowania w Koniecpolu jarmarków. Po roku 1559 prawdopodobnie założono w
Koniecpolu cechy, czyli bractwa kupieckie oraz rozwinął się handel zbożem.
Przywileje wydane przez Zygmunta Augusta w 1600 roku zostały potwierdzone przez
króla Zygmunta III. Około roku 1610 następny właściciel Koniecpola - hetman
Stanisław Koniecpolski ustanowił cechy: kowalski, stolarski, szewski,
krawiecki, rzeźnicki oraz konwisarski, sukienniczy i kotlarski. Dzięki
hetmanowi w XVII wieku funkcjonowała prawdopodobnie w Koniecpolu kolonia
akademicka, która miała być podporządkowana Akademii Krakowskiej.
W XVIII wieku w Koniecpolu pojawiają się Żydzi za sprawą Stanisława
Koniecpolskiego. Hetman, chcąc doprowadzić do szybkiego rozwoju miasta,
udzielał ludności żydowskiej licznych przywilejów, co doprowadzało do częstych
konfliktów z miejscową ludnością.
Kolejne przywileje dla miasta zostały wystawione przez króla Jana Kazimierza [1649
rok) zwalniały miasto od kwaterunku wojsk oraz (lata 1658 i 1659) od wszelkich
powinności na rzecz władcy ze względu na zniszczenia dokonane w czasie wojny
ze Szwedami. Podobnie postąpił następny król Jan III Sobieski w 1673 roku,
zwalniając ludność koniecpolską od wszelkich ciężarów i powinności ze
względu na zniszczenia dokonane w czasie wojny. Dnia 21 listopada 1708 roku miała
miejsce na terenie Koniecpola krwawa bitwa między stronnikami Leszczyńskiego
pod wodzą Jana Potockiego - hetmana wielkiego koronnego, a obrońcami Augusta
II pod wodzą Jana Rybińskiego i Ludwika Pocieja. Jednak nie tylko zniszczenia
wojenne powodowały upadek miasta. Zmorą Koniecpola były także zarazy
pojawiające się w mieście co kilka lat oraz pożary zwartej, drewnianej
zabudowy rynku.
Ostatnim przywilejem królewskim dla miasta Koniecpola był dokument wydany w 1774 roku
przez ostatniego króla Polski Stanisława Augusta, potwierdzający istnienie
jarmarków w mieście. Kryzys jaki zarysował się w połowie XVII wieku
przyczynił się do upadku znaczenia Koniecpola, co spowodowało, że w XVIII
wieku Koniecpol spadł jedynie do roli ośrodka administracyjnego rozległych dóbr
ziemskich. Po bezpotomnej śmierci ostatniego z rodu Koniecpolskich - Jana
Aleksandra, na mocy testamentu Koniecpol przechodzi w ręce krewnych, Aleksandra
i Franciszka Walewskich. Bracia Walewscy sprzedają za bezcen zadłużony majątek
podstawionemu przez Jerzego Aleksandra Lubomirskiego - Aleksandrowi Walewskiemu.
W rzeczywistości majątek przechodzi w ręce Lubomirskich. W 1754 roku dobra
koniecpolskie nabywa od Lubomirskego Michał Czapski - wojewoda malborski, a
następnie w 1778 roku w posagu przechodzą one w posiadanie rodziny Potockich.
Dzięki gospodarności rodu Potockich na przestrzeni lat 20 - tych i 30 - tych
XIX wieku nastąpiło ożywienie gospodarcze w mieście.
W 1827 roku Potoccy zaczęli tworzyć w mieście przemysł hutniczy, uruchamiając zakłady hutnicze. W 1833
roku zmodernizowano zakłady hutnicze, otwierając w Koniecpolu jedną z
pierwszych na terenie Królestwa Polskiego pudlingarnię na wzór angielski z
inicjatywy Banku Polskiego. Plan budowy pieca pudlarskiego opracował Fryderyk
Wilhelm Lempe - naczelnik Wydziału Górnictwa, przy pomocy Henryka Lubieńskiego.
Budowę pieca nadzorował Wojciech Krygar. Pudlingarnia koniecpolską była spółką
prywatną. W skład spółki wchodzili: Michał Potocki - właściciel
Koniecpola, Wojciech Krygar, Antoni Lipski oraz Jan i Wojciech Kubiczkowie. O
wyborze Koniecpola na siedzibę nowego zakładu hutniczego zadecydowały jego
warunki miejscowe, a szczególnie możliwość pozyskania napędu hydraulicznego
o dużej mocy. Plan budowy pieca pudlarskiego w Koniecpolu wchodził w skład dużej
inwestycji, mającej ma celu rozbudowę rządowych zakładów górniczo -
hutniczych, planującej zarazem włączenie do tej inwestycji prywatnych zakładów.
W drugiej połowie XIX wieku zakład hutniczy w Koniecpolu zaczął przeżywać
długotrwały kryzys, spowodowany zastojem w hutnictwie. Spółka została rozwiązana,
a zakłady przeszły całkowicie w ręce Potockich. W latach 90 - tych XIX wieku
zakłady hutnicze przekwalifikowane zostały na walcownię miedzi.
W 1838 roku w pobliskim Chrząstowie podjęła produkcję cukrownia. Była ona jedną z
pierwszych w ówczesnej guberni piotrkowskiej, a także jedną z pierwszych w
kraju.
W okresie powstania styczniowego w 1863 roku Koniecpol i okolice były terenem licznych walk powstańczych.
Walczyły tu oddziały Józefa Oksińskiego i Zygmunta Chmieleńskiego, a ludność
miejscowa brała aktywny udział w walkach oraz udzielała pomocy rannym powstańcom
leczonym w koniecpolskim szpitalu.
Dnia 25 maja 1863 roku oddział powstańczy kpt. Józefa Oksińskiego stoczył trzygodzinną bitwę z oddziałami
rosyjskimi nad Pilicą w Koniecpolu. Poległo 18 powstańców, a 30 zostało
rannych. Najciężej rannych hospitalizowano w miejscowym szpitalu, skąd
zabrano ich do niewoli carskiej. W walkach zginęło pięciu mieszkańców
Koniecpola.
W następnych miesiącach 1863 roku oddział powstańczy płk. Zygmunta Chmieleńskiego stoczył dwie duże
bitwy oraz dwie potyczki w okolicy Koniecpola: 27 lipca na polu między Załężem
i Rudnikami (zginęło 28 powstańców], 17 sierpnia i 24 października w Białej
Wielkiej, 30 września pod Mełchowem. Rannych żołnierzy przywożono do
szpitala w Koniecpolu, wielu z nich zmarło i zostało pochowanych na miejscowym
cmentarzu.
W bitwie pod Mełchowem ranny został młody podoficer Adam Chmielowski. Leczony był w szpitalu koniecpolskim
przez dr. Władysława Florkiewicza. Po amputacji nogi i hospitalizacji Adam
Chmielowski wyjechał z Koniecpola.
Młody podoficer to późniejszy Brat Albert, założyciel dwóch zgromadzeń "Braci Albertynów" i
"Sióstr Albertynek", który 22 czerwca 1983 roku uznany został przez
papieża Jana Pawła II za błogosławionego.
Władze carskie, chcąc ukarać Polaków za udział w powstaniu, postanowiły zlikwidować resztki autonomii w
Królestwie Polskim. 338 miast Królestwa Polskiego zamieniono na osady.
Represje te nie pominęły Koniecpola. W 1870 roku Koniecpol utracił prawa
miejskie. Przywrócono je dopiero w 1927 roku. Szczególnie korzystne warunki
dla rozwoju miasta zaistniały w 1903 roku, gdy uruchomiono linię kolejową
łączącą Kielce z Częstochową. W okresie międzywojennym nie zaszły w mieście
poważne zmiany.
1 września 1939 roku Rzesza Niemiecka rozpoczęła działania wojenne
przeciwko Polsce. Koniecpol znalazł się w obszarze działań operacyjnych
armii "Kraków" gen. bryg. Antoniego Szyllinga, a z drugiej strony
Grupy Armii Południe gen. płk. Gerarda von Rundstedta. Wojna dotarła do
Koniecpola 3 września w niedziele. Po rozbiciu oddziałów 7. dywizji piechoty
gen. bryg. Janusza Gąsiorowskiego i Krakowskiej Brygady Kawalerii gen. bryg.
Zygmunta Piaseckiego, dowództwo niemieckie planowało uchwycić mosty na Białce
w rejonie Lelowa i rozwinąć natarcie w kierunku Koniecpola. Po zajęciu Lelowa
czołówka 3. dywizji lekkiej gen. mjr. Kuntzona skierowała się na północ do
Koniecpol i zajęła go bez walki.
4 i 5 września w czasie pobytu w
Koniecpolu żołnierze niemieccy zamordowali 13 osób, a 5 września za
ostrzelanie taborów niemieckich przez samolot polski w Chrząstowie i
Koniecpolu Niemcy przeprowadzili pacyfikację Chrząstowa. Spalono kilkadziesiąt
gospodarstw w północnej części wsi i zabito 22 osoby.
11 grudnia 1939
roku do Koniecpola przybyło ponad 1000 osób wysiedlonych z Poznania i Wrześni.
Rozmieszczono je w mieście i okolicznych wsiach. Operacja ta trwała do lutego
1940 roku. 7 października 1942 roku wywieziono do obozów koncentracyjnych z
Koniecpola i okolic wszystkich Żydów. W ten sposób liczba mieszkańców
miasta zmniejszyła się o około 30 %. Łącznie wywieziono 1486 osób.
Mieszkańcy
Koniecpola i Chrząstowa od początków okupacji włączyli się do
organizowania ruchu oporu. Byli członkami Służby Zwycięstwa Polski, Związku
Walki Zbrojnej, a następnie Armii Krajowej oraz Batalionów Chłopskich. Przez
całą okupację w Koniecpolu i Chrząstowie działała placówka największego
oddziału partyzanckiego Armii Krajowej w powiecie włoszczowskim
"Marcina" - Mieczysława Tarchalskiego.
Koniecpol został wyzwolony
w czasie wielkiej ofensywy wojsk radzieckich 15. stycznia 1945 roku. Po zakończeniu wojny nastąpił w mieście rozwój przemysłu i drobnej wytwórczości. W 1953 roku uruchomiono
Koniecpolskie Zakłady Płyt Pilśniowych. Zakład zbudowano w oparciu o projekt
i urządzenia produkcji szwedzkiej. Od 1955 roku Zakłady rozpoczęły eksport płyt
za granice kraju. W latach 1957 - 60 nastąpiła rozbudowa zakładów,
uruchomiono dwa nowe ciągi płyt twardych.
1 lipca 1968 roku dla zabezpieczenia technicznego produkcji KZPP powstały Zakłady Remontowo - Montażowe
przemysłu płyt, sklejek i zapałek. Z czasem Zakłady Remontowo - Montażowe
usamodzielniły się, tworząc drugi co do wielkości zakład w Koniecpolu.
Na przełomie lat 1954/55 na terenie Koniecpola zostaje otwarte przedsiębiorstwo zajmujące
się produkcją opartą na bazie neolitu. W latach następnych zakład w
Koniecpolu pod nazwą Zakłady Chemiczne INCO "Veritas" zaczął się
rozbudowywać i ulepszać technologię produkcji. Zakłady Chemiczne do dnia
dzisiejszego produkują opakowania z tworzyw sztucznych do konfekcjowania wyrobów
chemii gospodarczej i kosmetyków, regranulaty tworzyw sztucznych oraz nadruki
na opakowania. W chwili obecnej Koniecpol jest rozwijającym się ośrodkiem
przemysłowym. Miasto ma podstawowe instytucje oświatowe i socjalne (dwie szkoły
podstawowe i cztery średnie], Koniecpol jest również siedzibą władz
miejskich, mieszczą się tu liczne instytucje (ZUS, KRUS, PKO, PZU, BS) oraz
urzędy (UMiG, Powiatowy Urząd Pracy – Filia w Koniecpolu, Placówka
Zamiejscowa Starostwa Powiatowego).
Góra strony
Historia Chrząstowa
ocząwszy od roku 1960 Chrząstów jest jedną z dzielnic Koniecpola.
Osada leżąca na prawym brzegu Pilicy powstałą prawdopodobnie w XII wieku. "Kronika Polski" podaje, iż w 1145 roku syn Bolesława Krzywoustego, Władysław II Wygnaniec, stoczył z młodszymi braćmi, Bolesławem Kędzierzawym, Mieszkiem Starym i Kazimierzem Sprawiedliwym, bitwę, a "modły odprawiono w kościele chrząstowskim".
Osada powstała w miejscu, gdzie bród pozwalał kupcom przeprawiać się przez rzekę i wędrować na Kurzelów, Małogoszcz, Sandomierz, lub Mstów, Wieluń, Wrocław.
Miejscowość liczyła od pięciu do dziesięciu drewnianych domów, czyli mogło ją zamieszkiwać 20 - 30 mieszkańców. Opracowana przez historyków mapa gospodarcza Polski w XII wieku pokazuje w tym rejonie kilka miejscowości, wśród nich Kurzelów, Małogoszcz, Żarnowiec i Chrząstów.
Pierwsze historyczne informacje o parafii Chrząstów pochodzą z 1154 roku. W skład parafii wchodziły wsie: Chrząstów, Koniecpol Stary, Luborcza, Radoszewnica, Nowopole, Wąsosz, Kozubiec, Kuźnica Grodziska, Magdasz, Zagacie. Powierzchnia parafii wynosiła około 84 km z 288 mieszkańcami. Osada z kościółkiem pod wezwaniem św. Mateusza i Macieja znajdowała się prawdopodobnie w rejonie ulicy Żeromskiego (okolice gospodarstwa dworskiego).
Początek XVI wieku to wielka europejska fala reformacji. W latach 20. ruch ten dotarł do ziemi chrząstowskiej. Na parafię wyraźnie oddziaływał Secemin, gdzie było biskupstwo ariańskie. W kościele chrząstowskim przestano odprawiać nabożeństwa, zaniedbano świątynię. Ten stan rzeczy doprowadził do zawalenia się kościoła i upadku parafii. 2. listopada 1544 roku siedziba parafii została przeniesiona do Nowopola.
Od tego czasu osada Chrząstów wegetowała przez kolejne 300 lat jako wieś służebna.
Druga połowa XVIII wieku stanowiła dla Rzeczypospolitej okres rozwoju gospodarczego.
Na ziemię koniecpolską przemiany gospodarcze dotarły dopiero w pierwszej ćwierci wieku XIX, kiedy odkryto złoża rud darniowych i postanowiono zmienić koryto rzeki Pilicy. Po przemieszczeniu koryta rzeki pałac Czapskich (później Potockich) wraz z innymi zabudowaniami znajdował się w Chrząstowie. Tam wybudowano młyny, gorzelnię, cukrownię i pudlingarnię (1833), browar, tam też uruchomiono w 1827 roku zakład hutniczy. Za sprawą hrabiego Henryka Potockiego w latach 1904 - 1910 wybudowano linię kolejową Herby - Kielce z usytuowanym na Chrząstowie dworcem kolejowym Koniecpol.
Rodzina Potockich stworzyła nowocześnie zorganizowany i zarządzany system folwarków, prowadziła racjonalną gospodarkę leśną. W 1923 roku na terenie Chrząstowa powstałą szkoła. Po drugiej wojnie światowej zostały tu usytuowane Zakłady Płyt Pilśniowych, Zakłady Remontowo - Montażowe, drobne zakłady usługowe, sklepy.
W odbudowanym po zniszczeniach wojennych pałacu Potockich (1961) stworzono kompleks obiektów sportowo - rekreacyjnych (stadion, basen, kort tenisowy, park), który przyjął nazwę: Ośrodek Kultury Sportu i Rekreacji. Oddano do użytku kompleks domków kempingowych, wreszcie hotel Gościniec.
Góra strony
Skąd się wzięła nazwa Koniecpol
azwa Koniecpol należy do grupy nazw topograficznych,
czyli odnoszących się do ukształtowanie terenu. Pierwotna nazwa brzmiała Koniecpole (Coneczpole
1386 r.),
czyli "pole leżące na końcu". Stąd pochodzili Koniecpolscy, znany
ród herbu Pobóg. Jan Koniecpolski był kanclerzem Władysława Jagiełły i
otrzymał dla tej miejscowości prawa miejskie w roku 1443. Stanisław
Koniecpolski (1591 - 1647), kasztelan krakowski i hetman wielki koronny,
wybudował tu w 1642 roku cenny architektonicznie kościół. Nadmienić należy,
że z zakończeniem -pol są (głównie "kresowe",
pograniczne) nazwy miast, w których człon -pol pochodzi od
grecko-bizantyjskiego polis = miasto; por. Terespol,
Helenopol, Adampol, Fredropol, Frampol. W 1443 roku obok Koniecpola
powstało miasto Nowopole. W dzisiejszej nazwie miasta obserwujemy
zanik wygłosowego -e, podobnie jak: Brzeście ->
Brześć.
Informacje zaczerpnięte ze "Słownika etymologicznego"
Góra strony
Historia herbu Koniecpola
pis:
W czerwonym polu połowa
godła herbu Pobóg - pół białej (srebrnej) podkowy z zatkniętym na jej
barku krzyżem. Obok, po prawej, wieża forteczna biała, zakończona trzema
blankami i żółtym, gotyckim daszkiem, zwieńczonym kulą. W środku wieży
widnieje jeden otwór strzelniczy.
eneza i symbolika:
Herb Pobóg był znakiem rodowym Koniecpolskich. W herbie Koniecpola miał
on przypominać założycieli miasta oraz ich zasługi w dalszym rozwoju osady.
Wieża forteczna symbolizuje prawa miejskie Koniecpola. Początki tego herbu
zbiegają się z okresem dokonania lokacji miasta w XV wieku.
okumentacja:
Wyobrażenie herbu miejskiego zachowało się na pieczęci z XV wieku, która
musiała być używana przez wiele stuleci, skoro jej odcisk widnieje jeszcze na
dokumencie z 1780 roku. Herb ten powtórzono w Albumie Heroldii.
tekst
według: Marceli Antoniewicz
Obecna postać herbu została uchwalona na VI Sesji Rady Miejskiej w Koniecpolu w dniu 27.04.2011 r. Uchwała nr VI/42/11

Góra strony
Kalendarium historyczne
|
Data
|
Wydarzenie
|
|
1136r.
|
W bulli papieża Jnnocentego II ukazuje się pierwsza
wzmianka o miejscowości Chrząstów (obecnie dzielnica
Koniecpola).
|
|
1386r.
|
Po raz pierwszy odnotowano w dokumentach wieś Koniecpole położoną w dawnej ziemi sieradzkiej.
|
|
1443r.
|
Otrzymanie praw miejskich na mocy wydanego w Budapeszcie przywileju lokacyjnego króla Polski i Węgier Władysława III Wareńczyka. Do końca XVI w. Koniecpol znany był pod nazwą NOWOPOLE.
|
|
1520r.
|
Budowa pierwszego drewnianego kościoła parafialnego.
|
|
1544r.
|
2
XI - przeniesienie parafii z Chrząstowa do Nowopola (kościół w Chrząstowie zawalił się ze starości).
|
|
1550r.
|
Przywilej króla Zygmunta Augusta na organizowanie 4 nowych jarmarków w mieście.
|
|
1557r.
|
Przywilej Stanisława i Mikołąja Koniecpolskich dla miasta.
|
|
1559r.
|
Zygmunt August nadaje miastu prawo poboru myta mostowego na Pilicy.
|
|
1600r.
|
Przywilej królewski Zygmunta III Wazy.
|
|
1629r.
|
Założenie przez Stanisława Koniecpolskiego szkoły elementarnej, w której uczyli bakałarze Akademii Krakowskiej.
|
|
1633 - 1642r.
|
Budowa kościoła Świętej Trójcy - fundacji hetmana Stanisława Koniecpolskiego. Uroczysta konsekracja z udziałem arcybiskupa Macieja Łubieńskiego, odbyła się 29 czerwca 1644 roku.
|
|
1649r.
|
Przywilej Jana Kazimierza zwalniający mieszczan od kwaterunku wojsk.
|
|
1657r.
|
Znaczne niszczenie miasta w czasie wojny polsko - szwedzkiej.
|
|
1658r.
|
Przywilej królewski na następne dwa jarmarki w mieście.
|
|
1674r.
|
Przywilej królewski Jana III Sobieskiego, który ze względu na ruinę miasta zwalnia mieszczan ze wszystkich powinności.
|
|
1679r.
|
Epidemia suszy, głodu i chorób (morowe powietrze)
|
|
1708r.
|
Zwycięska bitwa zwolenników króla Stanisława Leszczyńskiego ze stronnikami Augusta II Sasa.
|
|
1719 - 1723r.
|
Po śmierci ostatniego z Koniecpolskich właścicielką Koniecpola jest Marianna Walewska, z domu Koniecpolska.
|
|
1723 - 1754r.
|
Po odkupieniu majątku od Walewskich Koniecpol należy do Lubomirskich.
|
|
1737r.
|
Epidemia głodu i chorób.
|
|
1754r.
|
Wielki pożar w mieście.
|
|
1754 - 1796r.
|
Właścicielami Koniecpola są Czapscy.
|
|
1774r.
|
Przywilej królewski Stanisława Augusta Poniatowskiego.
|
|
1780r.
|
1 VI - wielki pożar w płd. części miasta.
|
|
1793r.
|
Po II rozbiorze Polski, Koniecpol znalazł się w zaborze pruskim.
|
|
1794r.
|
5 VI - przechodzące oddziały pruskie obrabowały Koniecpol i okoliczne wioski.
|
|
1795r.
|
Po III rozbiorze Chrząstów włączono do zaboru austriackiego. Granicę między zaborami stanowiła Pilica. Tzw. "Komora" to pozostałość po komorach celnych.
|
|
1796 - 1945r.
|
Koniecpol znajduje się w rękach Potockich.
|
|
1828r.
|
W mieście były 143 domy, w tym 41 murowanych oraz 1556 mieszkańców, w tym 1066 Polaków i 490 Żydów.
|
|
1828r.
|
Budowa kaplicy grobowej p.w. św. Izydora fundacji Janiny Potockiej.
|
|
1833r.
|
Uruchomiono pierwszą w Królestwie Polskim pudlingarnię (zakład oczyszczania surówki).
|
|
1834 - 1879r.
|
Przy zbiegu dzisiejszych ulic Kościelnej, Partyzantów i Chrząstowskiej działał szpital miejski pod wezwaniem św. Joanny, w którym leczyli się powstańcy 1863r.
|
|
1841r.
|
C. K. Norwid namalował portret konny hetmana Koniecpolskiego znajdujący się obecnie w kościele św. Trójcy.
|
|
1863r.
|
Udział oddziałów Oksińskiego i Chmieleńskiego w bitwach powstańczych na terenie Koniecpola i okolic.
|
|
1866r.
|
Miasto liczy 1893 mieszkańców.
|
|
1870r.
|
Zniesienie praw miejskich, przemianowanie na osadę.
|
|
1879r.
|
Pożar w płd. wsch. części miasta, spłonął m.in. szpital p.w. św. Joanny.
|
|
1822r.
|
Dokonano poważnej regulacji założenia miejskiego, wymieniając jednocześnie zabudowę drewnianą na budowle z cegły i kamienia.
|
|
1904 do 1911r.
|
Wybudowanie linii kolejowej Kielce - Koniecpol - Częstochowa.
|
|
1927r.
|
Koniecpol
odzyskał prawa miejskie. Pierwszym burmistrzem reaktywowanego miasta został Władysław Sikorski.
|
|
1932r.
|
Powstała w mieście Szkoła Podstawowa.
|
|
1939r.
|
3 IX - do miasta wkroczyły oddziały niemieckie.
|
|
1939 - 1945r.
|
W czasie okupacji zginęło ok. 50% mieszkańców.
|
|
1942r.
|
5 X - Niemcy wywieźli z Koniecpola do obozu zagłady w Treblince całą liczącą ok. 1000 osób ludność żydowską i tam wymordowali.
|
|
1945r.
|
16 I - Wyzwolenie Koniecpola i okolic.
|
|
1945r.
|
1 IX - Otwarto Gimnazjum Koedukacyjne, istniało do 1957r.
|
|
1947r.
|
Utworzono w mieście Bibliotekę Publiczną.
|
|
1947r.
|
1 IX - Uruchomiono średnie Studium Handlowe, w 1950r. zamienione na Zasadniczą Szkołę Metalową.
|
|
1948r.
|
Utworzono Gminną Spółdzielnię "Samopomoc Chłopska".
|
|
1953r.
|
22 VII - Uruchomiono Koniecpolskie Zakłady Płyt Pilśniowych - duży zakład wykorzystujący drewno odpadowe.
|
|
1956 - 1959r.
|
Odbudowa Zamku Koniecpolskich (obecnie siedziba Ośrodka Kultury, Sportu i Rekreacji)
|
|
1957r.
|
1 IX - rozpoczęło działalność Liceum Ogólnokształcące.
|
|
1960r.
|
Rozporządzenie Rady Ministrów z grudnia 1959r. połączono Chrząstów z Koniecpolem oraz wyłączono powiększone miasto z powiatu radomszczańskiego w woj. łódzkim i przyłączono do powiatu włoszczowskeigo w woj. kieleckim.
|
|
1961r.
|
Powstała Spółdzielnia Pracy Wyrobów Metalowych i Różnych "Zryw".
|
|
1963 - 1964r.
|
Budowa kąpieliska.
|
|
1965 - 1968r.
|
Budowa stadionu sportowego.
|
|
1967r.
|
Oddano do użytku Szkołą Podstawową nr.1 tzw. Tysiąclatkę.
|
|
1970 - 1973r.
|
Budowa oczyszczalni ścieków przemysłowych.
|
|
1971r.
|
28 XII - oddano do eksploatacji linię kolejową Kozłów - Koniecpol.
|
|
1973r.
|
1 I - uchwałą Woj. Rady Narodowej w Kielcach z dnia 8 XII 1972r. utworzono gminę Koniecpol.
|
|
1973r.
|
Uruchomiono Zakłady Remontowo - Montażowe, utworzono Bank Spółdzielczy.
|
|
1973 - 1974r.
|
Elektryfikacja linii kolejowej.
|
|
1974r.
|
Oddano do użytku Miejską Przychodnię Rejonową.
|
|
1975r.
|
Powstała Spółdzielnia Kółek Rolniczych.
|
|
1975r.
|
1 VI - w wyniku zmian terytorialnych w kraju, Koniecpol wszedł w skład nowego województwa częstochowskiego.
|
|
1976r.
|
1 IX - otworzono 4 - letnie Liceum Rolnicze, które zakończyło działalność w 1986r.
|
|
1978r.
|
1 IX - rozpoczął działalność zbiorczy zakład szkolny o nazwie Zespół Szkół, w którego skład weszły: Liceum Ogólnokształcące, Liceum Rolnicze, Zasadnicza Szkoła Rolnicza, Technikum Rolne dla Pracujących./font>
|
|
1988r.
|
12 IV - otwarto Izbę Pamięci Narodowej w Zespole Szkół.
|
|
1989r.
|
25 V - uruchomiono przystanek PKP Koniecpol Magdasz
|
|
1990r.
|
23VI - oddano do użytku hotel "Gościniec".
|
Góra strony
|

Pobog - herb Koniecpolskich
|
Znane postacie wywodzące się z Koniecpola
|

Pilawa - herb Potockich
|
an Koniecpolski zwany Taszką
Syn Jakuba Koniecpolskiego, brat Przedbora z Koniecpola. To Jan Taszka w imieniu
Przedbora z Koniecpola odebrał od króla Polski Władysława Warneńczyka akt
lokacyjny miasta Koniecpola.
Dzięki matce Konstancji, wychowawczyni królewiczów Władysława i Kazimierza
był on od dzieciństwa związany z dworem królewskim.
W 1428 roku został starostą lelowskim, a już w 1430 roku zajmował się na
dworze królewskim kancelarią. Następnie, dzięki poparciu biskupa
krakowskiego, został - Kanclerzem Koronnym.
Jan Taszka na dworze królewskim zajmował się posłowaniem. To on posłował w
Budzie w sprawie osadzenia na tronie węgierskim - Władysława zwanego później
Warneńczykiem.
W 1444 roku wyruszył na wojnę z Turkami, ale w samej bitwie pod Warną udziału
nie brał. Po śmierci Władysława Warneńczyka przyłączył się do
stronnictwa Kazimierza Jagiellończyka.
W latach następnych brał czynny udział w przygotowaniach do wojny 13 -
letniej z Krzyżakami. Między innymi w 1454 roku stał na czele poselstwa składającego
na ręce króla Kazimierza Jagiellończyka akt poddający Prusy pod opiekę
polską.
Po oskarżeniu przez Jana Długosza o przegraną pod Chojnicami, Koniecpolski
wycofał się z dworu i 26 marca 1455 roku zmarł. Pochowany został w swoim mjątku
w Wielgomłynach.
leksander Koniecpolski
Ojciec hetmana Stanisława Koniecpolskiego. Z jego inicjatywy został wybudowany
w Koniecpolu zamek murowany, siedziba rodu Koniecpolskich.
Życie Aleksandra Koniecpolskiego związane było z wojskiem. Pierwsze swe doświadczenia
wojenne zdobył on w wojnie z Tatarami. W 1579 roku zaciągnął się do służby
królewskiej ze stukonną rotą husarską, a w 1580 roku w oddziale Jana
Zamoyskiego wziął udział w walkach o Wileż i Wielkie Łuki. W latach 1580 -
1581 uczestniczył w wyprawie na Psków w czasie wojny moskiewskiej. W latach
1601 - 1602 podczas wyprawy do Inflant Koniecpolski stanął na czele stukonnej
roty husarskiej, a ponadto wystawił na swój koszt rotę złożoną z 200
ludzi.
Za zasługi dla kraju i króla Aleksander Koniecpolski został sowicie
wynagrodzony przez monarchę, dzięki czemu powiększył swój majątek ziemski.
Zmarł 5 listopada 1609 roku i pochowany został w Koniecpolu.
tanisław Koniecpolski
Najznamienitsza i najbardziej znana postać wywodząca się w Koniecpola. Urodził
się w 1593 lub 1594 roku w Koniecpolu. Karierę wojskową rozpoczął od
wyprawy pod Smoleńsk w 1610 roku. Tam zginął jego brat - Przedbór. W 1615
roku podczas stacjonowania na Ukrainie pod komendą Stanisława Żółkiewskiego,
pozyskał akceptację dowódcy i w tym samym roku ożenił się z jego córką -
Katarzyną. Małżeństwo to trwało zaledwie półtora roku, gdyż Katarzyna
zmarła podczas porodu wraz z synem Andrzejem. Pochowano ich w Koniecpolu.
W kwietniu 1618 roku Koniecpolski otrzymał buławę hetmańską, zostając w
wieku 25 lat hetmanem polnym.
W 1620 roku w bitwie pod Cecorą dostał się do niewoli, gdzie przebywał do
roku 1623. Dwa lata później brał udział w walkach z Kozakami, zmuszając ich
uległości względem Polski.
W 1625 roku ruszył na następną wyprawę - przeciwko Szwedom. Po wyprawie
szwedzkiej Koniecpolski został ponownie skierowany do obrony kresów południowo
- wschodnich i stłumienia powstania pod wodzą Tarasa.
W kwietniu 1632 roku na kilka dni przed swą śmiercią król Zygmunt III
mianował Stanisława Koniecpolskiego Hetmanem Wielkim Koronnym.
W latach 1633 - 1637 Koniecpolski zaangażowany był w sprawy kozacko -
tatarskie, spędzając swój czas na kresach.
Umarł 11 marca 1646 roku i pochowany został w swym majątku w Brodach na
Ukrainie.
an Aleksander Koniecpolski
Był synem Krzysztofa Koniecpolskiego, młodszego brata Stanisława
Koniecpolskiego.
W historii Koniecpola zapisał się jako założyciel Misji Jezuickiej na
terenie miasta. Pierwotnie w Koniecpolu miało powstać Kolegium Jezuickie i
szkoła dla ćwiczeń młodzieży szlacheckiej. Plany takie miał sam hetman
Stanisław Koniecpolski, jednak w 1646 roku pokrzyżowała je śmierć. Spełniając
wolę stryja, Jak Aleksander Koniecpolski w 1716 roku ufundował Misję Jezuicką,
która miała być przyłączona do Kolegium Piotrowskiego. W sprawy tworzenia
Misji zaangażowała się także żona Jana Aleksandra - Elżbieta Rzewulska, która
dla ratowania Misji po śmierci męża wniosła skargę na prymasa Polski Stanisława
Szembeka do popieża Klemensa XI.
Misja Jezuicka przetrwała w Koniecpolu do roku 1713.
rabia Aleksander Potocki
Założyciel linii chrząstowskiej. Urodził się w 1756 roku. 21 września 1778
roku ożenił się z córką wojewody malborskiego - Teresą Czapską, która
wniosła w posagu dobra koniecpolskie i chrząstowskie wraz z przyległościami.
Od 1785 roku Aleksander Potocki zajął się działalnością polityczną. W
czasach Konstytucji 3-go Maja był członkiem Zgromadzenia Przyjaciół
Konstytucji Rządowej. W okresie Targowicy odmówił złożenia przysięgi i był
przeciwnikiem usuwania urzędników. Od 1793 roku rozpoczął pracę w Komisji
Likwidacyjnej banków warszawskich jako jeden z komisarzy polskich. W czasie
działalności w komisjach cieszył się Potocki dużym
uznaniem swych wierzycieli, sumiennie wykonując swoje
obowiązki. Od 1801 roku rozpoczął działalność w
Towarzystwie Przyjaciół Nauki, zostając jego członkiem.
W TPN specjalizował się w rolnictwie.
Po utworzeniu Księstwa Warszawskiego hr. Aleksander Potocki wszedł do powołanej
przez Napoleona Komisji Rządzącej i otrzymał nominację na stanowisko
Ministra Policji Księstwa Warszawskiego. Był także członkiem Izby
Edukacyjnej. W 1810 roku Potocki otrzymał nominację na Prezesa Towarzystwa
Rolniczego.
Po krytyce aparatu administracyjnego Księstwa Warszawskiego wyrażonej zbyt
jawnie Aleksander Potocki zmuszony został do podania się do dymisji. Osiadł
potem w Chrząstowie, gdzie zmarł 10 maja 1812 roku.
Góra strony